Dolina Siedmiu Młynów

Dolina Siedmiu Młynów znajduje się w Parku Leśnym Arkońskim nad maleńką rzeczką Osówka. Już w średniowieczu wykorzstywano bystry prąd Osówki do celów przemysłowych. Powstało z czasem siedem młynów stąd nazwa Dolina Siedmiu Młynów. Każdy nosił swoją nazwę: Zazulin, Ustronie, Zacisze, Uroczysko, Nagórnik, Łomot i Wyszyna (opis poniżej)

Wszystkie wyżej wymienione młyny funkcjonowały nieprzewanie do XIXw. do czasu gdy młynarstwo przeszło na napęd elektryczny. Na przełomie XIX/XX przeznaczono na cele turystyczno-wypoczynkowe Urządzono restauracje (Zazulin, Uroczysko, Zacisze) domy kolonijne dla młodzieży (Wyszyna, Łomot, Nagórnik) natomiast Ustronie przekształcono w ekskluzywny hotel. Niestety większość młynów uległo zniszczeniu w wyniku II Wojny Światowej poza Ustroniem. Po czasach świetności Doliny Siedmiu Młynów zostały tylko stawy nad, którymi były zbudowane

Pierwszy młyn:

p009_1_08Zazulin - leżał nad rzeczką Osówka. Piewrsza wzmianka o młynie pojawiła się w roku 1545. W roku 1549 został zakupiony przez miasto. Pretensje do młyna zgłosił Fryderyk von Ramin ze Stolca. Sprawa oparła się nawet o sąd książecy w Szczecinie by trafić do sądu Cesarskiego. Spór wygrał Fryderyk von Ramin. Miasto zapłaciło znaczną sumę von Raminowi. Przez wieki młyn był dzierżawiony. Po roku 1850 znowu ponownie stał się własnością miasta. W wieku XIX zaprzestał pracy jako młyn. Przed wybuchem II Wojny zlokalizowano w nim małą restauracje i hotelik. Na stałe mieszkało w nim 9 osób. Po II Wojnie młyn zbudowany w stylu ryglowym uległ zniszczeniu a w konsekwnecji rozbiórce.


Drugi młyn:

p008_1_01Ustronie - leży nad Osówką początki sięgają już czasów średniowiecznych. W 1277 został sprzedany przez księcia Barnima I Szczecinowi w zamian za pomoc finasową w wojnie z Marchią Branderburską. Młyn początkowo nosił nazwę Sauersack Muhle, co oznaczało w języku potocznym „pijaka-zrzęde„, a w rzeczywistości pochodziło on nazwiska rodziny młynarza. Na początku XX w. przestał być zakładem przemysłowym by stać sie po I Wojnie Światowej lokalem rozrywkowym. Otrzymując nową nazwę: Młyn Cesarski. Był największym i najlepiej utrzymanym młynem w Dolinie. Jako jedyny przetrwał II Wojnę Światową.


Trzeci Młyn:

p009_1_03Zacisze - leżał nad Osówką. Swoje początki ma juz w średniowieczu. W 1485 nazywany Mordgeuer – Mordgewerk, 1505 wymieniony jako Mundtgeuersmuhle. Nazywano go również Młynem Dolnym. Ostatecznie był nazywany od nazwiska właściela czyli Mutgebersmuhle. Miasto nabyło go w 1554 roku, a od 1865 należał do właściela majątku Eckerberg. W wieku XIX zaprzestał działalności młyńskiej i został przekształcony na restauracje i hotel. Niestety nie przetrwał II Wojny.


Czwarty młyn:

Uroczysko - leżał nad Osówką. Ma również swoje początki średniowieczne. W 1277 zostaję zakupiony wraz z rzeczką Osówką. 1431 występuje pod nazwą Poplionem mole (Przy Topolach). Zmieniano wiele razy nazwy młyna. Ostatecznie nazywał Schmetterlingsmuhle (Młyn Motyli). Zaprzestano działałności w wieku XIX i urządzono hotel i restauracje. Niestety szachulcowa zabudowa nie przetrwała wojny.


Piąty młyn:

p009_1_06Nagórnik - młyn nad Osówką. Początkowo postawiono wiatrak. By wybudować w tym miejscu młyn Bergmuhle. Początkowo był nazywany Młynem Ramina rycerza do którego należała część Osowa. W 1549 miasto chciało zakupić młyn lecz Ramin wniósł protest. Spór podobnie jak w przypadku Zazulina trafił najpierw do sądu książęcego w Szczecinie by trafić do sądu cesarskiego. Sąd cesarski w roku 1566 zakończył spór i podobnie i tutaj miasto zapłaciło odszkodowanie. W czasie wojen napoleońskich stacjonowały w okolicy wojska francuskie. Po 1850 stał się własnością prywatną. W okresie 20-lecia międzywojennego nie był użytkowany i ulegał stopniowej dewstacji. Nie przetrwał wojny został rozebrany.


Szósty młyn:

p009_1_05Łomot - leżał nad Osówką. Pierwsza wzmianka pochodzi z 1437. W 1659 przybrał nazwę od nazwiska właściciela Hagenmuhle (Młyn Hagena). Młyn był wiele razy wydzierżawiany. XIX stał się własnością młynarza. W wieku XX stracił swoją funkcję użytkową by stać kawiarnią w latach 30 XX wieku zamieniono na stancję młodzieżową. Niestety piękna ryglowa zabudowa została rozebrana po 1945.


Siódmy młyn:

Wyszyna - leżał nad Osówką. Pierwsza zmianka pochodzi z 1495 został zapisany jako Wysoki młyn obok Osowa. 1552 przechodzi z rąk Mathiasa Belitza na własność miasta Szczecina. Młyn podobnie jak reszta zaprzestaje pracy w XIX wieku. Przed II Wojną funkcjonuje jako restauracyjka i hotelik. Zamieszkiwało w nim 9 osób. Niestety jak większość nie zachował się do dziś

źródło:
Tadeusz Białecki Lucyna Turek-Kwiatkowska, Szczecin stary i nowy, Szczecińskie Towarzystwo Kultury, Szczecin 1991
źródło fotografii:
1) Encyklopedia Szczecina tom 1 A-O, Uniwersytet Szczeciński 1999
2) www.turystyka.szczecin.pl
3) Jarosław Filipiak, Olgierd Różycki, Szczecin na starej widokówce, Część 8. Restauracje i kawiarnie, Wydawnictwo Rolhelp, Szczecin 1998
4) Encyklopedia Szczecina tom 1 A-O, Uniwersytet Szczeciński 1999
5) Encyklopedia Szczecina tom 1 A-O, Uniwersytet Szczeciński 1999

Podziel się:

2 440 Comments:


    Fatal error: Allowed memory size of 52428800 bytes exhausted (tried to allocate 1573792 bytes) in /profiles/p/pu/pus/puszcza-wkrzanska/puszcza-wkrzanska.cba.pl/wp-includes/comment-template.php on line 1695